Even spiekte ik om de hoek, kijkend in de keuken of daar die grote schaal stond. Elke keer maakte mijn hart een sprongetje van geluk als dit zo was. Vol verlangen wachtte ik tot het zover was… en u vroeg of ik misschien ook een beetje van uw magisch brouwsel lustte. Wanneer deze vraag weer in mij opkomt, beginnen mijn ogen te glunderen en voel ik mijn hart sneller kloppen. Tot op vandaag mis ik uw laatste en meest gewaardeerde ingrediënt; liefde.  Ik heb het recept, maar nog steeds smaakt deze nooit zo lekker als dat u hem maakte. Al jarenlang…

Al jarenlang staat dit niet meer op uw todo-list. Bowl. Toch staat dit hoog op mijn herinneringenlijst met mooie en bijzondere momenten bij Opa en Oma S. Zo ook de schommel in de schuur, buurman met konijnen, jeux de boules en die heerlijke knuffel-vloerkleden die u zelf maakte.

U werd ouder en ouder, maar ook toegankelijker intenser en zachter. Wat zal het moeilijk geweest zijn voor u om ouder te worden, een lichaam wat u langzaam in de steek laat en steeds meer mensen waar u van houd te zien wegvallen… en dan toch zo’n krachtige vrouw blijven.

Ook de dood is prachtig…

Ik kijk naar u, terwijl u tevreden overgegaan bent naar de andere kant. Ook de dood is prachtig, over geven aan de rust, een afsluiting van een hoofdstuk, terug naar uw geliefde die u al meer dan 20 jaar mist net als andere geliefden waaronder 2 zoons.

Ik voel verdriet, acceptatie, geluk, onverwerkte pijn van eerder verlies, herkenning, maar vooral liefde. Liefde voor de vrouw en de tijd die ik samen met u heb kunnen delen. Het delen van mijn nog minuscule leven ten opzichte van het uwe, mijn ouders, mijn broer, mijn man, later mijn dochter en heel even kort de fantasie over onze nog ongeboren zoon. Uw glunderende ogen wanneer u keek naar al dat kleine grut vol liefde en na 10 kinderen, 22 kleinkinderen en 12 achterkleinkinderen nog steeds vol verwondering. Inspirerend!

Wat zou u er van vinden als al dit superkleine grut bij uw uitvaart aanwezig zou zijn? Zou u het prima vinden als dit grut gekke vragen hardop zou stellen terwijl u geëerd wordt? En dat ze zouden huilen, of rennen of misschien zelfs grapjes zouden maken terwijl iemand een prachtig intens stuk voordraagt? Dit allemaal om ook uw leven en dood ergens te kunnen begrijpen.

 Wat zou u doen in deze situatie?

Of had u liever dat dit grut niet aanwezig is omdat ze anderen kunnen storen in hun rouw. Helaas kan u ons geen adviezen geven rondom deze vragen, maar wat is dit lastig. Wat zou u doen in deze situatie? Uw kinderen meenemen? Alleen naar de mis? Onze dochter is dol op verhaaltjes, liedjes en was eerder met u in de kerk en was niet weg te krijgen. Maar een uur is lang, zeker voor een kleuter.

Iemand meenemen die haar kan opvangen als het haar teveel wordt? Of alleen meenemen naar de crematie? Een crematie wekt wel veel vragen op die ik zelf misschien niet op dat moment wil en kan beantwoorden… hoe rouwen we dan met haar? Ze heeft veel vragen over de dood, haar opa kent ze alleen van onze verhalen aangezien hij al eerder is overleden, en ze weet dat u de mama bent van opa. Ze heeft nu al door dat ze u niet meer zal zien, maar is dat rouwen?

Ook onze hippe google, waarop u zelf nooit grip heeft kunnen krijgen, speelt met ons gevoel. We lezen dat ook hele jonge kinderen, peuters en kleuters, weldegelijk baat hebben bij rouw. Dit is wetenschappelijk bewezen en kan zelfs pas jaren later naar buiten treden. Maar is dit alleen bij verlies van een ouder, grootouder of ook overgrootouder? Dit hangt natuurlijk van de hechte band af…

Betekent dit dat een jong kind geen recht heeft om afscheid te nemen en dus te rouwen?

Daarnaast las ik veel reacties op een bepaalde site dat je je kinderen lekker thuis moet laten en kinderen niet horen op een uitvaart. Helaas was dit niet 1 reactie maar stond de hele site vol met dit soort reacties. Jeej… dit viel ijskoud op mijn dak. Betekent dit dat een jong kind geen recht heeft om afscheid te nemen en dus te rouwen? Omdat ze eventueel andere kunnen storen in hun rouwproces? Wat is nu de juiste beslissing?

Helaas weet ik als geen ander hoe een rouwproces je een ander mens kan maken en je soms geen begrip meer kan opbrengen voor anderen of situaties, omdat je haast bezwijkt aan het verdriet. Toch heb ik begrip voor deze rouwende reacties, alhoewel ik toch meer neig om mijn dochter ook de kans te geven om op een of andere manier afscheid te nemen, terwijl ik anderen niet voor hun hoofd wil stoten…

Lieve Omie, mocht je een teken kunnen geven dan heel graag!

Author

2 Comments

  1. Een moeilijke tijd…
    Maar als je naar je hart luistert, weet je wat te doen.
    In het korte leventje van Veerle zijn haar drie super-oma’s alle drie overleden. Bij de eerste twee was ze nog geen jaar en hebben we haar niet meegenomen. Later bij de koffietafel was ze er wel bij.
    Bij het overlijden van de laatste super-oma -ongeveer een jaar geleden- hebben we haar meegenomen naar de crematie. Ik vond gewoon dat ze er bij moest zijn. En hoe druk ze ook meestal is, bij de dienst heeft ze zonder probleem 45 minuten stil gezeten. Ze ging uit haarzelf naar mijn ouders om ze te knuffelen en troosten. Het was fijn dat ze er bij was en gaf soms wat luchtigheid aan het verdriet.
    Succes met he keuze!
    Groet
    Rian

    • Jelske Reply

      Dank je wel Rian,
      Door alle gebeurtenissen om deze moeilijke tijd heen heeft mijn reactie en het vervolg op dit artikel iets langer op zich laten wachten.
      Jeej… wat heftig om te lezen dat jullie van drie super-oma’s afscheid hebben moeten nemen en dat in zo’n korte tijd. Mooi te lezen hoe jullie dit gedaan hebben. Dit hebben wij ook zeker meegenomen in onze beslissing. Dus dank je wel voor jouw reactie!

Write A Comment